SQL SERVER DBA EĞİTİMİ
SQL Server DBA Eğitimi, veritabanı ortamlarını güvenli, izlenebilir ve performanslı şekilde yönetmek isteyen ekipler için tasarlanmıştır. Kurulumdan yapılandırmaya, bakım planlarından performans analizine kadar uçtan uca işletim yaklaşımı kazandırır ve günlük operasyonlarda doğru karar almayı kolaylaştırır.
Eğitim boyunca yedekleme/geri yükleme, yüksek erişilebilirlik, güvenlik, izleme ve otomasyon konularını gerçek senaryolarla ele alır; ekiplerin standart operasyon prosedürleri (SOP) oluşturmasına destek olur. Böylece arıza anında daha hızlı müdahale, daha düşük risk ve sürdürülebilir bir veritabanı yönetimi hedeflenir.
Katılımcı Profili
Bu eğitim, SQL Server ortamlarını yöneten veya yönetmeye hazırlanan teknik ekipler için uygundur:
- Sistem yöneticileri: SQL Server işletimi ve servis yönetimi
- Veritabanı yöneticileri: Performans, bakım ve güvenlik standartları
- DevOps mühendisleri: Otomasyon ve izleme entegrasyonları
- Altyapı uzmanları: HA/DR tasarımı ve kapasite planlama
- Uygulama destek ekipleri: Hata analizi ve olay yönetimi
Ön Gereklilikler
Bu eğitime katılım için aşağıdaki bilgi ve deneyimlerin olması önerilir:
- Temel SQL sorgulama bilgisi (SELECT, JOIN, WHERE)
- Windows Server ve servis yönetimi hakkında temel farkındalık
- Veritabanı kavramlarına giriş (transaction, log, index)
- Temel ağ ve erişim kavramları (port, firewall, DNS)
- Komut satırı ve dosya sistemi kullanımı konusunda temel pratik
Süresi ve Tarihi
Süre: 3 gün. Bu süre standart program içindir; ek modüllere ve hedefe göre süre özelleştirilebilir.
Eğitim tarihleri ve saatleri, ekibinizin uygunluğuna göre birlikte planlanır.
Kazanımlar
Eğitim sonunda katılımcılar, SQL Server ortamlarını daha güvenli ve sürdürülebilir şekilde yönetmek için aşağıdaki yetkinlikleri kazanır:
- Kurulum ve yapılandırmada doğru pratikleri uygulama
- Backup/restore ve DR süreçlerini uçtan uca tasarlama
- Performans problemlerini metriklerle analiz etme ve iyileştirme
- Maintenance plan ve job yönetimini standartlaştırma
- Yetkilendirme, rol ve audit politikalarını güvenli biçimde kurgulama
- Monitoring ve alerting ile proaktif operasyon yürütme
- Yüksek erişilebilirlik senaryolarını doğru seçme ve yönetme
- Olay müdahalesi için tekrar edilebilir kontrol listeleri oluşturma
SQL Server DBA Eğitimi Konuları
1. SQL Server DBA Eğitimi - Mimari ve Kurulum Standartları
- DBA rolü ve operasyonel sorumlulukların netleştirilmesi
- Kurulum seçenekleri ile doğru bileşenlerin seçilmesi
- Ortam standardı için isimlendirme ve klasör yapısı kurgulama
- Collation ve instance ayarları ile uyumluluk sağlama
- Kurulum sonrası temel doğrulama adımları ve kontrol listesi
2. SQL Server DBA Eğitimi - Database Tasarımı ve Depolama Yapısı
- Data ve log dosyaları için ayrıştırılmış depolama yaklaşımı
- Dosya grupları ile yönetilebilir veri dağılımı tasarlama
- TempDB yapılandırması için kapasite ve dosya stratejisi
- Growth ayarlarıyla performans ve yönetilebilirlik dengesi kurma
- Disk I/O ve latency ölçümüyle doğru kaynak planlama
3. Transaction Log Yönetimi ve Recovery Modelleri
- Recovery model seçimi ile risk ve maliyet dengesini kurma
- Log büyümesini izlemek için metrik ve eşikler belirleme
- Log backup zinciri ile süreklilik sağlama ve doğrulama
- Bulk işlemlerde log davranışını anlamak ve kontrol altına alma
- VLF optimizasyonu ile performans sorunlarını azaltma
4. Backup/Restore Stratejileri ve Doğrulama
- İş hedeflerine uygun RPO ve RTO hedefleri belirleme
- Full, differential ve log backup planı ile süreklilik sağlama
- Backup sıkıştırma ve şifreleme ile güvenli yedekleme oluşturma
- Restore testleriyle geri dönüş sürelerini ölçmek ve iyileştirme
- Backup saklama politikalarıyla maliyet ve uyumluluk yönetimi
5. Disaster Recovery Yaklaşımı ve Çalışma Senaryoları
- DR topolojisini iş sürekliliği hedeflerine göre seçme
- Failover prosedürü için adım adım runbook hazırlama
- Uygulama bağımlılıklarını analiz ederek DR kapsamını netleştirme
- DR tatbikatlarıyla süreç olgunluğu ve zaman ölçümü sağlama
- Veri kaybı riskini azaltmak için doğrulama kontrolleri kurma
6. SQL Server Security: Permission, Role ve Audit
- Kimlik doğrulamada Windows ve SQL login farklarını netleştirme
- Least privilege yaklaşımıyla rol ve yetki matrisi oluşturma
- Server ve database düzeyi izinlerin etkilerini yönetme
- Audit ve iz kayıtları ile uyumluluk ve görünürlük sağlama
- Şifreleme seçenekleriyle hassas veriyi koruma stratejisi belirleme
7. Kullanıcı, Şema ve Nesne Yönetimi Standartları
- Şema tasarımıyla erişim ve bakım kolaylığı sağlama
- Nesne isimlendirme kurallarıyla ekip içi tutarlılık oluşturma
- Yetki taleplerini yönetmek için onay akışları kurgulama
- Deployment süreçlerinde yetki hatalarını azaltacak kontroller ekleme
- Nesne değişikliklerini izlemek için sürümleme yaklaşımı belirleme
8. Monitoring ve Alerting ile Proaktif Operasyon
- Temel sağlık metrikleriyle görünürlük sağlama ve raporlama
- Wait stats ve sistem metrikleri ile darboğaz analizi yapmak
- Alert eşikleri ile erken uyarı mekanizması kurmak ve doğrulama
- Hata logları ve event verileriyle hızlı kök neden analizi yürütme
- Operasyon panoları ile ekip içi ortak takip alışkanlığı oluşturma
9. Maintenance Plan Tasarımı ve Otomasyon
- Bakım ihtiyaçlarını sınıflandırarak periyodik plan oluşturma
- Index bakım stratejisi ile performans ve süreyi dengeleme
- Statistics güncellemeleri sayesinde sorgu plan kalitesini artırma
- Bakım işlerini otomatikleştirmek için job ve step tasarımı yapma
- Bakım çıktılarının loglanması ile denetlenebilir süreç kurma
10. SQL Server Agent: Job Yönetimi ve Çalıştırma Güvenliği
- Job kategorileri ile operasyonel sorumluluğu ayrıştırma
- Proxy ve credential kullanarak güvenli çalışma modeli kurma
- Retry ve schedule ayarlarıyla hataya dayanıklı yürütme sağlama
- Job çıktılarından alarm üretmek için standart bildirim akışı tanımlama
- Olay sonrası analiz için job geçmişi saklama politikasını belirleme
11. Performans Tuning: Index, Plan ve İstatistik Yaklaşımı
- Yavaş sorgular için ölçülebilir performans hedefi koyma
- Execution plan okumak için kritik operatörleri tanıma ve yorumlama
- Index tasarımı ile okuma-yazma dengesini kurarak verim sağlama
- Parameter sniffing etkisini anlamak ve uygun çözüm stratejisi seçme
- İstatistik kalitesiyle plan kararlılığını artırmak için yöntem belirleme
12. Concurrency ve Kilitlenme Analizi
- Kilitlenme tipleri ile uygulama davranışını doğru yorumlama
- Deadlock yakalamak için izleme yöntemleri belirleme ve uygulama
- Isolation level seçimi ile tutarlılık ve performans dengesini kurma
- Blokaj zincirlerini analiz ederek iyileştirme adımlarını belirleme
- Row versioning yaklaşımıyla kritik işlemlerde gecikmeyi azaltma
13. High Availability: Always On ve Failover Yönetimi
- HA gereksinimlerini analiz ederek doğru teknoloji seçimi yapmak
- Always On mimarisinde quorum ve replica rollerini netleştirme
- Failover süreçlerinde uygulama bağlantı yönetimini güvenceye alma
- Health ve latency izleme ile replikasyon sorunlarını erken yakalama
- Bakım pencerelerinde planlı failover ile kesinti riskini azaltma
14. Kapasite Planlama ve Kaynak Yönetimi
- Kapasiteyi ölçmek için kritik metrikleri belirleyerek başlangıç yapmak
- CPU, bellek ve disk kullanımını analiz ederek büyüme tahmini üretme
- IOPS ve throughput ihtiyacını iş yükü profiline göre modelleme
- Kaynak sınırlamalarıyla gürültülü komşu etkisini azaltma yaklaşımı
- Donanım ve lisans maliyetini optimize etmek için senaryolar geliştirme
15. Ek Modül: Otomasyon, Standart Operasyon ve Güvenli Devamlılık
- PowerShell ile tekrar eden operasyonları otomatikleştirme yaklaşımı
- Standart işletim prosedürleriyle ekip içi tutarlılık sağlama
- Runbook yapısı ile olay müdahalesini hızlandırma ve hata azaltma
- Yedekleme ve bakım için doğrulama kontrollerini otomasyona dahil etme
- Güvenlik kontrolleriyle düzenli denetim ve raporlama alışkanlığı kazanma
SQL Server DBA Eğitimi ile İlgili
Sıkça Sorulan Sorular ve Cevapları
SQL Server DBA eğitiminde backup/restore süreçleri hangi kapsamda ele alınıyor?
Full, differential ve log backup kurgusu; şifreleme, saklama politikaları ve restore testleriyle birlikte ele alınır. Amaç, RPO/RTO hedeflerine uygun ve doğrulanabilir bir yedekleme stratejisi oluşturmaktır.
Monitoring ve performans tuning tarafında hangi metrik ve araçlara odaklanılıyor?
Temel sağlık metrikleri, wait stats, execution plan analizi, index ve istatistik yaklaşımı üzerine odaklanılır. Proaktif izleme ve alarm eşikleri ile operasyonel görünürlük hedeflenir.
Security modülünde permission, role ve audit nasıl yapılandırılıyor?
Least privilege yaklaşımıyla rol ve yetki matrisi kurulur; server ve database düzeyi izinler yönetilir. Audit ve loglama ile denetlenebilirlik artırılır, şifreleme seçenekleriyle veri güvenliği güçlendirilir.
High Availability ve Disaster Recovery senaryolarında hangi başlıklar işleniyor?
Always On mimarisi, failover yönetimi, runbook hazırlığı ve DR tatbikatları ele alınır. Uygulama bağımlılıkları ve operasyonel prosedürler üzerinden gerçekçi senaryo çalışmaları yapılır.
Eğitim içeriğini ihtiyaçlarımıza göre özelleştirebilir misiniz?
Evet. Eğitim öncesinde ihtiyaç analizi yaparak içerik ve örnekleri ekibinize göre uyarlayabiliriz. Modüller eklenebilir, bazı başlıklar derinleştirilebilir veya sadeleştirilebilir.
Eğitim yeri, yöntemi ve sertifikasyon süreci nasıl ilerliyor?
Eğitim online (canlı) veya yerinde gerçekleştirilebilir; tarih ve saatleri ekibinizin uygunluğuna göre planlarız. Program sonunda katılım sertifikası verilir; talep edilirse ölçme-değerlendirme ve raporlama eklenebilir.
